Vintro Pro Kennisbank · Voorraad & administratie

Wat moet er in je stocklijst staan?

In België is een stocklijst geen ordelijkheid maar een verplichting zodra je de margeregeling gebruikt. En verkoop je over de grens, dan vraagt elk land iets anders.

Geschreven door Griet Coussement, oprichter van Vintro Pro en Vintiques Export

Een lijst met wat je in huis hebt, is nog geen voorraadadministratie.

Wie tweedehands verkoopt, houdt vroeg of laat iets bij. Een schrift, een spreadsheet, een map met foto's op de telefoon. Dat werkt — tot er iemand vraagt wat je voor dat ene stuk betaald hebt, en wanneer.

Wat veel handelaars niet weten: die vraag komt niet alleen van de boekhouder. In België hángt je margeregeling ervan af. In Nederland en Frankrijk is het een aparte wettelijke plicht, met een eigen naam en eigen regels. En in het VK hangt je margeregeling er net zo goed van af als hier.

BE Drie registers NL Opkopersregister FR Livre de police GB Stock book

België: drie registers, niet één

De margeregeling voor tweedehandsgoederen, kunst, verzamelobjecten en antiek staat in koninklijk besluit nr. 53 van 23 december 1994. Dat besluit vraagt dat je je margeverkopen apart boekt, elk afzonderlijk in je dagboek van ontvangsten (art. 7 en 9). De rest van wat je bijhoudt, legt de FOD Financiën vast: een aankoopregister en een vergelijkingsregister (art. 10 laat de minister die regels bepalen).

Er zijn er drie, en ze doen elk iets anders:

1 · aankoopregister

Wat je binnenhaalt

Elk goed dat je onder de margeregeling wil verkopen, moet hierin staan. De opzet moet toelaten dat de goederen controleerbaar zijn, en ze moet aansluiten op je periodieke btw-aangifte.

Hoe registreer je antiekvoorraad? Wat er wettelijk in je stocklijst moet
Een lijst met wat je in huis hebt, is nog geen voorraadadministratie. In België hangt je margeregeling ervan af; in Nederland en Frankrijk is het een aparte wettelijke plicht met een eigen naam en eigen regels. — bekijk op YouTube
2 · verkoopregister

Wat er buitengaat

De tegenhanger: je margeverkopen, apart van je gewone verkopen (art. 7 en 9 KB nr. 53). Zonder de twee samen valt de winstmarge niet vast te stellen, en dat is nu net het bedrag waarover je btw betaalt.

3 · vergelijkingsregister

Het verband ertussen

Het register dat aankoop en verkoop aan elkaar knoopt. Dit is het stuk dat handmatig het meeste tijd kost, en waar een spreadsheet als eerste uit elkaar valt.

Geen registers, geen bewijs van je marge. En net over die marge betaal je btw.

Daar komt nog een verplichting bij die niets met de lijst te maken heeft maar er wel bij hoort: op je factuur staat geen apart btw-bedrag, wel de vermelding “Bijzondere regeling – gebruikte goederen” (of “… – kunstvoorwerpen”, of “… – voorwerpen voor verzamelingen of antiquiteiten”), zo staat het in art. 8 KB nr. 53.

Bronnen en nameting

Bron: KB nr. 53 van 23 december 1994, art. 7, 8, 9 en 10, en de FOD Financiën, Regeling van belastingheffing over de marge. Nagemeten op 26 oktober 2026. Dit is uitleg, geen fiscaal advies — leg je situatie voor aan je boekhouder.

Nederland: het opkopersregister

Verkoop je aan of koop je van Nederland, dan bots je naast de btw-boekhouding op een tweede, aparte plicht. Die gaat niet over btw maar over heling: wie beroepsmatig in gebruikte goederen handelt, moet een opkopersregister bijhouden, gewaarmerkt door of namens de burgemeester. Veel gemeenten wijzen daarvoor het digitale register aan, het DOR.

Wat erin moet, is concreet: een inkoopnummer, de datum, een omschrijving van het object, de prijs, en naam en adres van wie het je verkocht. Dat laatste bij élke aankoop, niet alleen van een particulier: je koopt niets van iemand die zich niet identificeert. De politie mag het register op eerste vraag inzien. Geen register is strafbaar met hechtenis tot zes maanden of een geldboete van de derde categorie.

Wat er per aankoop in het opkopersregister staat

  1. Een inkoopnummer
  2. De datum
  3. Een omschrijving van het object
  4. De prijs
  5. Naam en adres van wie het je verkocht — bij élke aankoop, niet alleen van een particulier.

De politie mag het register op eerste vraag inzien. Geen register: hechtenis tot zes maanden of een geldboete van de derde categorie.

De plicht geldt voor wie de overheid aanwijst, en die lijst is ruim: opkopers en handelaren in gebruikte en ongeregelde goederen, plus wie handelt in metalen, edelstenen, uurwerken, kunstvoorwerpen, auto's, (brom)fietsen en foto-, audio- en videoapparatuur. Een antiek- of vintagezaak valt er dus onder.

Bronnen en nameting

Bron: Wetboek van Strafrecht, artikel 437, en het Uitvoeringsbesluit ex artikel 437, artikelen 1 en 2, op wetten.overheid.nl. Nagemeten op 8 oktober 2026.

Het gaat dus om een ándere lijst dan de Belgische, met een ander doel — maar in de praktijk om grotendeels dezelfde gegevens.

Frankrijk: le livre de police

In Frankrijk heet het een registre d'objets mobiliers, in de wandelgangen het livre de police. Wie beroepsmatig tweedehands verkoopt — brocanteur, antiquair, depot-verkoop — moet het bijhouden.

De eisen zijn strenger dan elders, en ouderwets streng: de aard en de kenmerken van het voorwerp, de herkomst, de wijze van betaling, én naam, voornaam en adres van wie het je verkocht. Geschreven met onuitwisbare inkt, zonder witruimte, zonder doorhalingen en zonder afkortingen. Vijf jaar te bewaren na afsluiting.

Het registre de police in vier punten

Het livre de police, van aangifte tot bewaren

Vóór je begint

Aangifte bij de prefectuur, met formulier Cerfa 11733*01 (artikel R321‑1).

Elk stuk

Een volgnummer met de aankoopprijs en de wijze van betaling (artikel R321‑4 en R321‑5).

Bewaren

5 of 10 jaar 5 jaar na afsluiting op papier, 10 jaar vanaf de inschrijving op de computer.

Geen register: zes maanden cel en 30.000 euro boete, ook uit nalatigheid (artikel 321‑7 Code pénal).

Bronnen en nameting

Bron: Code pénal, artikelen 321-7 en R321-1 tot R321-6-1, op Légifrance. Nagemeten op 7 oktober 2026.

Drie landen, drie namen, drie doelen — en toch vragen ze grotendeels naar hetzelfde stuk informatie.

Verenigd Koninkrijk: het stock book

Sinds de brexit is het VK een apart btw-gebied met een eigen margeregeling. HMRC eist een stock book: ‘You must maintain a stock book in written or electronic form’. Op papier of op de computer mag allebei. Kan je je marge niet aantonen, dan is er btw verschuldigd over de volle verkoopprijs.

Wat HMRC per stuk vraagt is de langste lijst van de vier. En het opvallendste eraan: aankoop en verkoop staan in dezelfde rij.

Bij aankoopstocknummer in oplopende volgorde · aankoopdatum · nummer van de aankoopfactuur · aankoopprijs · naam van de verkoper · omschrijving
Bij verkoopverkoopdatum · nummer van de verkoopfactuur · verkoopprijs of wijze van afstoting · naam van de koper · de marge · de verschuldigde btw (een zesde)

Dat laatste is precies wat het Belgische vergelijkingsregister met de hand doet. Het VK vraagt het gewoon meteen in dezelfde regel.

Bewaren doe je zes jaar. Ligt een stuk er langer dan zes jaar, dan bewaar je de gegevens tot je het verkocht hebt.

Bronnen en nameting

Bron: gov.uk, VAT margin schemes — Keeping records. Nagemeten op 30 augustus 2026. Let op: VAT Notice 718 wordt online nog volop geciteerd, maar is door HMRC ingetrokken.

Moet je je in het VK registreren als handelaar in tweedehands?

Er is geen landelijk register. Drie dingen kunnen wel gelden:

Geen landelijk register, wel drie loketten

Je gemeente

Vergunning of register In Schotland kan de gemeente een vergunning verplichten (s.9 en s.24). In Engeland soms een lokaal register, zoals in Hull.

HMRC, btw

£90.000 omzet: daarboven registreer je voor de btw, en pas dan speelt de margeregeling.

HMRC, witwassen

£10.000 voor een kunstwerk, of samenhangende verkopen die samen zoveel halen.
Bronnen en nameting

Bronnen: Civic Government (Scotland) Act 1982, s.9 en s.24; Hull City Council; GOV.UK, when to register for VAT; HMRC, ECSH54525. Nagemeten op 7 oktober 2026.

Wat ze alle vier vragen

Leg de vier naast elkaar en er blijft een harde kern over. Dit is wat je hoe dan ook per stuk moet kunnen tonen:

Wanneer je het kochtalle vier
Wat het is, herkenbaar omschrevenalle vier
Wat je ervoor betaald hebtalle vier
Van wie je het kochtNL, FR en VK
Waarvoor het verkocht isBE en VK
Het verband tussen aankoop en verkoopBE en VK
Aan wie je het verkocht hebtVK
De nummers van de aankoop- en verkoopfactuurVK

Wie in twee van de vier landen actief is, houdt dus beter meteen de strengste versie bij. Achteraf gegevens toevoegen aan stukken die je al verkocht hebt, kan niet meer.

Hoe lang moet je het bewaren?

Vier landen, vier termijnen. Dit is het getal dat je het vaakst nodig hebt en dat nergens naast elkaar staat:

BE 7 jaar

btw-administratie, artikel 60 W.btw

NL 7 jaar

btw-administratie; bij onroerend goed negen jaar na het jaar van ingebruikname

FR 5 of 10 jaar

5 jaar na afsluiting van een papieren livre de police, 10 jaar voor een register op de computer

VK 6 jaar

en langer zolang het stuk nog niet verkocht is

Bronnen, elk nagemeten op 30 augustus 2026: artikel 60 W.btw (België, zeven jaar: teruggebracht van tien naar zeven bij wet van 18 december 2025, art. 97, nagemeten op 26 oktober 2026), Belastingdienst (Nederland; onroerend goed: Wet OB 1968, art. 34a, nagemeten op 30 oktober 2026), service-public.gouv.fr (Frankrijk) en gov.uk, VAT margin schemes — Keeping records (VK).

De termijn begint bovendien niet overal op hetzelfde moment. In Frankrijk loopt hij vanaf de afsluiting van een papieren register (vijf jaar); bij een elektronisch register tien jaar vanaf elke inschrijving (Code pénal, art. R321-6 en R321-6-1). Leg je situatie voor aan je boekhouder.

Waarom een spreadsheet hier struikelt

Een spreadsheet kan dit allemaal. Het probleem is niet wat hij kán, maar wat er gebeurt als de voorraad groeit.

Waar die grens precies ligt, hangt af van hoeveel stukken je hebt en hoe uniek ze zijn — en het eerlijke antwoord is dat een spreadsheet vaak wél volstaat, tot een bepaald punt. Wanneer Excel volstaat, en waar het kantelt.

De foto zit ergens anders

De omschrijving staat in kolom C, de foto in een map op je telefoon. Bij een controle — of bij een klant die vraagt wat dat stuk ook alweer was — moet je twee dingen bij elkaar zoeken.

Een verkocht stuk verdwijnt

De verleiding is groot om een regel weg te halen zodra iets verkocht is. Net dan begint de bewaarplicht: in Frankrijk vijf jaar voor een papieren register en tien jaar op de computer, en in België heb je die regel nodig om je marge te kunnen aantonen.

Het vergelijkingsregister is handwerk

Aankoop en verkoop aan elkaar knopen, per stuk, per aangifteperiode. Dat is precies het soort werk dat blijft liggen tot de boekhouder erom vraagt.

Niemand merkt een gat

Een ontbrekende aankoopprijs geeft geen foutmelding. Je ziet het pas als je hem nodig hebt, en dan is het stuk al weg.

Hoe Vintro Pro dit oplost

Vintro Pro is gebouwd rond het idee dat elk stuk een eigen identiteit heeft. Niet een regel in een lijst, maar een record met alles eraan vast: foto's, aankoopdatum, aankoopprijs, herkomst, locatie, en later de verkoopprijs en de datum.

Daardoor is de stocklijst geen apart klusje meer. Ze ontstaat vanzelf terwijl je werkt:

Stap voor stap meekijken kan ook: een eerste stuk toevoegen laat zien welke velden je meteen invult en welke kunnen wachten.

Het verschil is niet dat je minder moet bijhouden. Het is dat je het maar één keer intikt.

Je stocklijst die zichzelf bijhoudt?

Vintro Pro houdt per stuk aankoopprijs, verkoopprijs, foto's en locatie bij — je stocklijst ontstaat vanzelf terwijl je werkt.

Veelgestelde vragen

Ben ik verplicht een stocklijst bij te houden?

In België hangt je margeregeling ervan af: koninklijk besluit nr. 53 van 23 december 1994 vraagt dat je je margeverkopen apart boekt, en de FOD Financiën vraagt daarnaast een aankoopregister en een vergelijkingsregister. Zonder die registers kun je je marge niet aantonen — en net over die marge betaal je btw.

Welke drie registers vraagt de Belgische margeregeling?

Een aankoopregister met elk goed dat je onder de margeregeling wil verkopen, een verkoopregister met wat er buitengaat, en een vergelijkingsregister dat aankoop en verkoop aan elkaar knoopt. Samen laten ze toe de winstmarge vast te stellen.

Wat moet er minstens per stuk in staan?

De aankoopdatum, een herkenbare omschrijving en de aankoopprijs. In Nederland, Frankrijk en het VK komen daar de gegevens van de verkoper bij; in België en het VK ook de verkoopprijs en het verband tussen aankoop en verkoop.

Wat vraagt HMRC in het Verenigd Koninkrijk?

Een stock book is verplicht, op papier of elektronisch. HMRC vraagt per stuk een stocknummer, de aankoopdatum, het factuurnummer, de aankoopprijs, de naam van de verkoper en een omschrijving — en bij verkoop de datum, het factuurnummer, de verkoopprijs, de naam van de koper, de marge en de btw. Aankoop en verkoop staan er in dezelfde rij.

Hoe lang moet ik het bewaren?

In Frankrijk vijf jaar na afsluiting van een papieren register en tien jaar voor een register op de computer (facturen bewaar je er tien jaar, fiscale stukken zes jaar), in het VK zes jaar — en langer als het stuk nog niet verkocht is. In België heb je de gegevens nodig zolang je je marge moet kunnen aantonen, dus een verkocht stuk verwijderen is geen goed idee.

Volstaat een spreadsheet?

Wettelijk is er geen verplichte vorm, dus in principe wel. In de praktijk struikelt hij op drie dingen: de foto's staan ergens anders, verkochte stukken worden weggehaald, en het vergelijkingsregister blijft handwerk.